Berichten

Nog een misverstand over mindfulness: ‘mediteren is je hoofd leeg maken’

De mindfulness training is een combinatie van oosterse meditatietechnieken en westerse psychologische kennis. Leren mediteren is dus een onderdeel van de mindfulness training. Ik kom echter nogal eens wat vooroordelen of misverstanden tegen als het over meditatie gaat. In mijn vorige blog heb ik al twee misverstanden ontmaskerd. Hier volgt nog een hardnekkig misverstand.

Mediteren is niks voor mij want mijn gedachten gaan altijd door – bij mediteren moet je je hoofd leeg maken, dat lijkt me wel fijn maar dat kan ik dus niet

Veel mensen denken dat mediteren te maken heeft met ‘niet denken’, lekker je hoofd leeg maken. Het tegendeel is echter waar. Meditatie gaat niet over ‘niet denken’ maar juist over opmerken dat je denkt! Het grootste gedeelte van de tijd zijn wij ons niet bewust van onze gedachten en gedachtepatronen. Ze komen automatisch. We kiezen niet om ze te denken, ze zijn er gewoon.

Gedachten

Vaak vinden we onze gedachten ook erg belangrijk, hebben we het idee dat we er iets mee ‘moeten’. Soms kunnen we ook van onze eigen gedachten schrikken, bijvoorbeeld als je iets onaardigs over iemand denkt. We leven in een maatschappij waarbij we veel waarden hechten aan ons verstand en het product van onze geest, namelijk onze gedachten.

40.000 tot 60.000 gedachten op een dag

Als je echter weet dat we gemiddeld per dag 40.000 tot 60.000 gedachten hebben dan kun je je voorstellen dat het onmogelijk is dat al deze gedachten diepzinnige wijsheden over jezelf of het leven bevatten. De meeste gedachten zijn overbodige ballast of erger nog, soms zorgen ze zelfs voor problemen in je leven.

De malende geest

En het grappige is: als onze gedachten ons problemen bezorgen dan proberen we die problemen op te lossen door nog meer te gaan denken! En zo kan een vicieuze cirkel ontstaan van piekeren, een malende geest die moeilijk nog tot rust te manen is.

Kijken naar de wolkenhemel

In meditatie neem je de tijd om je gewaar te worden van je gedachten. Je merkt ze op, ziet hoe ze komen en kijkt hoe ze weer gaan. Net zoals je naar de wolken kunt kijken, zo kijk je bij meditatie naar je gedachten. Je kunt patronen in je gedachten zien net zoals je soms vormen in de wolken kunt zien.

Gedachten komen en gaan

Zoals wolken komen en gaan, zo zul je zien dat gedachten komen en gaan. Sommige gedachten blijven langer hangen en het effect ervan zal duidelijker zijn dan bij vluchtige of neutrale gedachten. Bij meditatie duik je niet in de inhoud van de gedachten maar je kijkt naar hun kwaliteit en het effect ervan op jou. Je onderneemt geen actieve pogingen om ze te veranderen of weg te krijgen. Je laat ze er zijn en neemt ze waar. That’s it!

Waarom zou je mediteren?

Veel mensen vinden dit zo radicaal anders dat ze twijfelen aan het nut ervan. Waarom zou je dat doen? Een goede reden: meditatie zorgt ervoor dat je meer bewust wordt van je gedachten en gedachtepatronen. Daardoor krijg je een keuze in je reactie erop. Je kunt kiezen welke gedachten je je dag en je stemming laat bepalen. En kunnen kiezen geeft vrijheid en ruimte in je hoofd!

Je bent niet verantwoordelijk voor wat je denkt maar je kunt wel zelf bepalen hoe je met je gedachten omgaat!


 

Wat is mindfulness niet. Twee misverstanden over meditatie:

De mindfulness training is een combinatie van oosterse meditatietechnieken en westerse psychologische kennis. Leren mediteren is dus een onderdeel van de mindfulness training. Ik kom echter nogal eens wat vooroordelen of misverstanden tegen als het over meditatie gaat. Bij deze twee ervan ontmaskerd.

1) Mediteren is zweverig – daar houd ik niet van – dat is niks voor mij

Zweverig is een woord wat ik vaak hoor als het over mediteren gaat. Dit komt misschien ook omdat er een zeer grote verscheidenheid aan alternatieve therapieën is die gebaseerd zijn op allerlei theorieën die geen enige vorm van wetenschappelijk onderbouwing hebben.

Mindfulness hoort daar niet bij. Mindfulness is al veel onderzocht en wordt nog steeds volop onderzocht. Het is gebleken uit wetenschappelijk onderzoek dat niet alleen mensen met stress en spanningsklachten baat hebben bij het volgen van een mindfulness training maar ook mensen die zwaardere klachten hebben en al meerdere depressies hebben gehad.

Mediteren is verder erg ‘down to earth’. We branden geen wierook, er hoeft geen boeddha aan te pas te komen, er wordt geen ohm gezongen, je hoeft geen lange bloemetjesjurk aan, al mag dat overigens allemaal wel :-). Je raakt niet in trance en zweeft niet weg. Kortom mediteren houdt je in het hier-en-nu. Aardser kan niet, toch?!

2) Meditatie is voor mensen die niets te doen hebben – ik heb daar geen tijd voor

We leven in een hectische tijd. Alles gaat snel, we moeten en willen veel. En vaak rennen we onszelf voorbij. Juist daardoor kun je het idee krijgen dat je geen tijd hebt om te sporten, leuke dingen te doen, te weinig tijd hebt voor je vrienden of ontspanning laat staan dat je ook nog tijd hebt om te gaan mediteren.

En dat klopt ook vaak. We rennen maar door. Het gaat hier echter niet om tijd maar om prioriteit. Tijd heb je niet, die moet je maken. En juist omdat we vaak zo aan het rennen zijn is het belangrijk om tijd te maken voor de zaken die ervoor zorgen dat je zicht krijgt op je eigen levenstempo en ervoor zorgen dat je niet opbrand.

Mediteren gaat je geen ontspanning geven maar wel een helder zicht op wat je aan het doen bent en de keuzes die je daarin kunt maken. Door meditatie kun je midden in de hectiek en drukte van alledag de rust in jezelf blijven voelen, zonder dat je gelijk een stap terug hoeft te doen.

Als je een mindfulness training gaat volgen wordt er een behoorlijke tijdsinvestering van je gevraagd. Een uur per dag, 6 dagen per week. Dat is veel als je het al druk hebt. Je krijgt er dan nog een puntje bij op je ‘to do’ list. Aan het eind van de training ga je echter je mindfulnessbeoefening aanpassen aan je eigen leven, op een manier die bij jou past.

Mindful zijn kun je op elke plek en in elke situatie, daar hoef je niet perse voor op een kussen te gaan zitten! Door mindfulness word je niet minder druk maar je maakt je minder druk! Om dit te leren zul je eerst echter wel tijd moeten investeren. Prioriteiten stellen dus.